Tuy nhiên, hiện tượng béo phì không chỉ do tính di truyền mà còn do đứa trẻ được nuôi nấng như thế nào ngay từ những năm tháng đầu đời, cùng với tập quán và truyền thống của gia đình về việc ăn uống.
Vấn đề di truyền và môi trường sống
1. Năm 1990, A. Stunkart một nhà nghiên cứu về tính di truyền người Mỹ, đã theo dõi sự phát triển cơ thể của 677 cặp song sinh tại Thụy Điển. Một số cặp được chung sống và lớn lên trong cùng một gia đình. Lại có một số trẻ đã sống xa nhau tại các gia đình khác biệt, ngay từ lúc còn nhỏ với những đứa trẻ khác, cùng lứa tuổi, nhưng không phải là anh chị em ruột, Stunkart đã nhận thấy như sau:- Những trẻ sinh đôi phát triển tương đối giống nhau về trọng lượng, dù chúng cùng được nuôi dưỡng tại một nơi hoặc sống xa nhau.
- Sự phát triển về trọng lượng cơ thể của trẻ em chịu ảnh hưởng của bố mẹ ruột của chúng (giống bố mẹ ruột, không giống bố mẹ nuôi)
Một số công trình nghiên cứu của các nhà khoa học khác như E. Ravussin và Claude Bouchard cho thấy rằng sự tiêu thụ năng lượng và tiếp thu năng lượng ở một số bộ tộc người da đỏ Pimas bao giờ cũng để lại một số dư khiến cho đa số họ đều to béo. Lại có một số dòng họ ở Canada ưa hoạt động tay chân hơn những dòng họ khác nên giữ được dáng người thon thả hơn.
Tuy rằng việc ăn uống rõ ràng có ảnh hưởng tới con người nhưng sự gia tăng trọng lượng sẽ không đồng đều, nhất là nếu không cùng bố mẹ hoặc dòng họ. Trong một cuộc thí nghiệm người ta cho một số trẻ 1000 calori quá tiêu chuẩn cần thiết, trong 3 tháng liền thì thấy rằng các đứa trẻ tăng trọng rất khác nhau, từ 4.5kg - 13.3kg.
2. Nghiên cứu về số người có dáng dóc béo phì ở nhiều nước khác nhau, các nhà khoa học đã thống kê được có 70% người béo phì ở Thụy Điển là do di truyền, trong khi ở Canada, con số này chỉ 25%. Ở những xã hội có nhiều người ưa vận động (thể dục thể thao, lao động chân tay...) số người béo phì do ăn uống sẽ thấp hơn ở những nơi có nhiều người ít vận động.
Người ta còn nhận thấy rằng đa số người Nhật trên đất nước Nhật có dáng vóc thon thả, trong khi những người Nhật di cư sang Mỹ lại có dáng người cao, to không kém gì người Mỹ. Điều này chứng tỏ vai trò của môi trường, tập quán ăn uống của xã hội, có ảnh hưởng rõ nét tới trọng lượng con người.
Vậy, đối với vấn đề tăng trọng thì yếu tố di truyền hay yếu tố môi trường có vai trò chính?
Câu trả lời là: cả hai.Hai yếu tố này hỗ trợ lẫn nhau. Những người có bố mẹ, họ hàng béo phì, bản thân lại ít vận động, ưa thích ăn uống, lại được sống trong một xã hội đầy đủ thừa thãi, trong một gia đình hay tổ chức các cuộc liên hoan, tiệc tùng, thì việc trở thành béo phì là điều chắc chắn.
Trong trường hợp có bố mẹ béo phì nhưng con cái lại ưa hoạt động, chịu khó tập luyện và kiềm chế được việc ăn uống, ăn kiêng theo chế độ của các bác sĩ có chuyên môn, thì rất có thể tránh được căn bệnh mà bố mẹ đã mắc.
Hiện nay, nhiều nhà khoa học đang tìm loại men kích thích việc ham ăn và loại gen làm người ta ưa vận động. Rõ ràng, hai loại gen này đều có ảnh hưởng tới sự tăng trọng của con người, nhưng lại có vai trò rất ngược nhau.